آغاز مطالعات مرمت بنای تاریخی «کلات بهده» در پارسیان هم‌پیوندی بین «حافظه مکان» و «تاب آوری اجتماعی»

به گزارش  قلم ایده آل؛ عادل شهرزاد با اشاره به جایگاه این پروژه در سطح ملی افزود: این طرح با پیگیری مستمر نهادهای مدنی، همراهی جوامع محلی و حمایت مسئولان استانی، به‌عنوان یک پروژه ملی تعریف شده و گامی کلیدی در جهت صیانت از معماری بومی، بازخوانی تاریخ منطقه و توسعه گردشگری پایدار در پسکرانه‌های خلیج فارس است.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی هرمزگان اظهار کرد: اجرای این طرح مطالعاتی، علاوه بر فراهم کردن مقدمات مرمت فیزیکی قلعه، زمینه حضور تیم‌های تخصصی باستان‌شناسی و پژوهشگران حوزه میراث‌فرهنگی را برای شناسایی ظرفیت‌های پنهان کلات بهده فراهم می‌کند. این فرایند می‌تواند به تقویت احساس تعلق، هم‌پیوندی با مکان و در نهایت افزایش تاب‌آوری اجتماعی در میان ساکنان منطقه منجر شود.

او با تأکید بر نقش اقتصادی این طرح اظهار کرد: آغاز مطالعات مرمت دژکوه تاریخی کلات بهده، تنها اقدامی برای نجات یک بنای سنگی نیست؛ این پروژه می‌تواند سرآغاز یک جریان توسعه محلی مبتنی بر گردشگری میراث‌محور باشد و در ایجاد فرصت‌های اشتغال، رونق کسب‌وکارهای خرد و ماندگاری جمعیت در روستا نقش‌آفرین شود.

شهرزاد در تشریح ویژگی‌های روستای بهده گفت: روستای بهده در دهستان مهرگان، یکی از شاخص‌ترین روستاهای هدف گردشگری هرمزگان است که در ارزیابی‌های ملی، رتبه ششم روستاهای هدف گردشگری کشور را کسب کرده است. این روستا با قدمتی دیرین، مجموعه‌ای از لایه‌های تاریخی پیش از اسلام تا دوره‌های میانه اسلامی را در خود جای داده و به یک موزه زنده از تمدن، معیشت و سخت‌کوشی مردمان پسکرانه‌نشین خلیج فارس تبدیل شده است.

او  به بنای کلات بهده اشاره کرد و گفت: بنای تاریخی کلات بهده، دژی استوار بر فراز کوهی به همین نام در قلب روستاست. این اثر که بقایای آن به ادوار ساسانی تا اسلامی نسبت داده می‌شود، در سال 1388 به شماره ۲۸۱۵۶ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. در متون تاریخی دوره قاجار، به‌ویژه سفرنامه‌ها، از این قلعه با شش برج، دو آب‌انبار و چاهی عمیق موسوم به «دیلاو» یاد شده که نشان‌دهنده نبوغ مهندسی گذشتگان در تأمین امنیت و مدیریت منابع آبی در ارتفاعات است.

شهرزاد با اشاره به سایر ظرفیت‌های میراثی منطقه افزود: علاوه بر کلات بهده، وجود آثاری نظیر هشت برکه، محوطه باستانی بَرّتش، آیین باستانی چارو (که در زبان فارسی میانه به معنای ساروج است)، آسیاب‌های آبی فاریاب، کلات عالی گَنا و شاهکار مهندسی تونل تاریخی گیری‌کُنار که با هدف هدایت آب باران حفر شده، جایگاه بهده را به‌عنوان یکی از کانون‌های مهم میراث‌فرهنگی، طبیعی و ناملموس در غرب هرمزگان تثبیت کرده است.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی هرمزگان در پایان تصریح کرد: با اجرای دقیق مطالعات مرمتی و بهره‌گیری از تجارب تخصصی در حوزه مرمت، امید داریم کلات بهده و مجموعه میراثی پیرامون آن، به الگویی موفق از هم‌پیوندی حافظه مکان، تاب‌آوری اجتماعی و توسعه گردشگری پایدار در استان هرمزگان تبدیل شود.

پایان خبر/